16. Sống Tình Thức

Chết không đợi tuổi

Đời người ! Nghĩ cũng lạ ! Có ngày bước vào trần đời ắt có ngày phải ra đi hay gọi là ngày chết. Ngài sinh ra, ngày bước vào đời có đó nhưng ngày chấm hết cuộc đời này không ai biết trước được. Chuyện sống chuyện chết là chuyện của Đấng tạo hóa, thụ tạo chỉ việc vui vẻ sống ngày nào hưởng ngày đó tùy vào đấng nhào nắn ra mình thôi.

Đứa trẻ con của hai vợ chồng thân quen được sinh ra, sống và lớn lên được 5 tuổi. Bỗng một ngày kia cháu sốt, nhập viện được vài tuần và cháu ra đi mãi mãi. Gia đình ngậm ngùi chào từ biệt em …

Người cha kể lại cho tôi hoàn cảnh bi đát của gia đình anh gặp phải đó là chuyện cô con gái 15 tuổi của gia đình. Bé đang đi học bình thường, bỗng dưng đến ngày kia bé sốt và đưa bé nhập viện. 2 tuần lễ chống chọi với cơn sốt và bé ra đi mãi mãi. Gia đình anh sốc đến cực độ nhưng rồi đúng 1 năm sau đó, Chúa lại ban cho anh chị một cháu nữa tạm gọi là thay vào nỗi đau cũng như trống vắng của gia đình.

Bé cháu ở nhà năm nay mới vừa bước vào cái tuổi thần tiên. Vì hoàn cảnh cha mẹ là nhà giáo, cháu cắm đầu cắm cổ học để cho mọi người khỏi cười chê. Ham học như thế, có những hôm chẳng nhớ là mình đã ăn chưa và mình đã đến giờ ngủ chưa … Và rồi những cơn đau đầu ập đến. Bé kể lại là cứ nghĩ là vì học nhiều nên đau đầu chứ cũng chẳng là gì đáng ngại để không cần phải đi kiểm tra sức khỏe. Cứ lướt qua, lướt qua và rồi một ngày kia đi bác sĩ kiểm tra thì kết quả thật đau lòng : bé bị ung thư não.

Với kết quả như vậy, bác sĩ bảo bây giờ không mổ cũng không được và mổ cũng không có khả năng lắm bởi lẽ chứng bệnh này hết sức đặc biệt. Cách đây vài tuần, bé đã mê man 3 ngày không biết gì nữa. Trong tiếng nấc nghẹn ngào, cháu bảo mạng sống của cháu giờ chỉ tính tháng tính ngày thôi chứ không còn tính năm nữa …

Buồn và đau khi nghe tin dữ ấy nhưng đành chịu bởi lẽ ngoài tầm tay với của cả gia đình, của đội ngũ bác sĩ giỏi trong một đất nước tiến bộ … Thế là cứ chờ và cứ đợi đến ngày cuối đời của cháu trong đau buồn của phận ngườ.

Mới đây thôi, một vị bác sĩ chuyên môn khá giỏi của một bệnh viện cũng lớn cũng đã qua đi vì chứng ung thư não. Khi phát hiện ra bệnh tình của mình, vị bác sĩ này nghiên cứu tỉ mỉ và thu thập tất cả các thông tin về bệnh của mình và gửi sang Pháp để nhờ các bác sĩ quen biết hỗ trợ nhưng vẫn không tìm ra giải pháp nào cho căn bệnh mà vị bác sĩ khá trẻ này đang mang. Sau một thời gian vắn, vị bác sĩ 41 tuổi đời này đã ra đi để lại niềm thương nỗi nhớ của gia đình, của bạn bè, của đồng nghiệp và cả những bệnh nhân mà bác sĩ đã tận tình chăm sóc khi còn sinh thời. Đặc biệt, cả bệnh viện gần như mọi người cảm thấy tiếc nuối cho một vị bác sĩ vừa giỏi vừa có tấm lòng đặc biệt với những bệnh nhân nghèo …

Có lẽ đây cũng là vài ba trường hợp mà tôi có dịp tiếp xúc, có dịp gặp gỡ, có dịp quen biết mà nay đã qua đi hay đang đón chờ cái chết đến mỗi ngày trong họ.

Thật ra chẳng có gì là lạ cả bởi lẽ sinh tử là chuyện của Đấng tạo hóa. Điều này chẳng có gì lạ và cũng chẳng có gì mới nơi thân phận con người.

Tính tuổi thọ trong ngoài bảy chục,
Mạnh giỏi chăng là được tám mươi,
Mà phần lớn chỉ là gian lao khốn khổ,
Cuộc đời thấm thoát chúng con đã khuất rồi.
(Tv 89, 10)

Ở Thánh Vịnh 144, câu 4 nhắc ta :

Ấy con người khác chi hơi thở,
vùn vụt tuổi đời tựa bóng câu.

Không chỉ vài đoạn Thánh Vịnh như thế này nhắc ta về sự sống, về cái chết của con người nhưng phản phất và trải dài trong Thánh Kinh và ngay trong những biến cố đời thường ta vẫn thấy hạn chế của con người trước sự sống. Cái chết đến vào lúc con người không ngờ và vào giờ con người cũng chẳng biết.

Nhìn những biến cố như thế để không phải là ta bi quan chán nản buông xuôi cuộc đời của ta nhưng nhìn đó để thấy cái phận người hạn hẹp và mong manh của ta. “Hôm nay người người vui cười rồi mai đây lệ rơi, đời là giấc điệp qua mau nuối tiếc chi bóng sầu …” Tâm tình bài hát tiễn đưa nhắc nhớ phận của con người là như vậy.

Khi nhìn về phận người, về sự sống, về sự chết như vậy để ta nhìn lại cái phận người nhỏ bé và mong manh để rồi kịp nhận ra rằng cuộc đời ta hết sức vắn vỏi và hãy sống đẹp với những ngày tháng mà mình đang có. Và, trong cái đẹp nhất của đời người vẫn là tình yêu thương, vẫn là lòng mến mà Thiên Chúa đã trao ban và mời gọi. Hãy yêu nhau đi khi còn có cơ hội để lỡ may cơ hội vụt mất mà ta không kịp yêu thương cũng là điều dáng tiếc.

Hãy sống công chính và ngay thẳng, trung thành với nhau, đừng có mới nới cũ. Làm gì mà không có yêu thương thì vẫn như bỏ, việc đó không được chúc phúc trước mặt Chúa đâu, chưa kể ma qủy là kẻ kiện cáo ta ngày và đêm.

Hãy yêu nhau, qúy trọng nhau khi còn có nhau bên cạnh, bạn nhé. kẻo khi mất nhau rồi có ân hận mấy cũng không còn đâu !

Ta đâu biết được ta sẽ sống được bao nhiêu năm, bao nhiêu tháng, bao nhiêu ngày trên đời để rồi ta phải bận lòng và tính toán thiệt hơn. Biết đâu được ngày hôm nay là ngày cuối cùng của ta sống trên cõi tạm này thì sao ?

Anmai, CSsR

Nguồn: Khoi-nguon.com

Trung tín mãi mãi

Dưới thời Tổng thống Ronald Reagan (1981 – 1989), một thảm kịch đã xảy ra vào sáng Chúa Nhật ngày 23 tháng 10 năm 1983, đó là doanh trại Hải Quân tại Beirut, Lebanon bị quân khủng bố tấn công làm 299 lính thiệt mạng và bị thương. Vài ngày sau khi thảm cảnh xảy ra, ông Paul Kelly, chỉ huy lực lượng Hải quân đã viếng thăm những người lính bị nạn tại bệnh viện. Đến bên giường Hạ sĩ Jeffrey Lee Nashton, ông Kelly đã không thể cầm lòng được khi thấy thân thể của anh Nashton bị thương tích nhiều chỗ. Khi thấy nhiều loại ống được gắn trên thân thể của Nashton, ông Kelly khó có thể tin rằng đây chính là một con người còn sống. Vị chỉ huy tiến gần lại nhìn chàng Hạ sĩ với lòng cảm thông và khâm phục. Không nói lời nào, Hạ sĩ Nashton ra dấu đưa mãnh giấy cho anh. Nhình thẳng vào vị chỉ huy với tất cả sự cố gắng phi thường, Hạ sĩ Nashton viết nguệch ngoạc hai chữ, “Semper Fi” – Câu tâm niệm bằng tiếng Latin của người lính thuỷ quân, “Trung tín mãi mãi.” Với hai chữ này, Hạ sĩ Nashton đã nói thay cho hàng trăm người lính đã bị tử trận trong thảm kịch rằng: Cái chết của họ là giá của sự trung tín cho nhiệm vụ của họ.[1]

* * *

Thưa bạn, sự chọn lựa nào cũng điều có giá của nó! Khi chọn một nghề nghiệp, hay hướng đi cho đời mình, bất cứ người trẻ nào cũng chọn nó vì dựa trên niềm tin và hy vọng vào cuộc đời. Những viễn cảnh và hy vọng mà mình nhìn thấy được không phải đến một cách tự nhiên, nhưng nó đến từ nhiều yếu tố khác nhau. Nó có thể đến từ những tấm gương của thế hệ đi trước; nó có thể đến từ những ước mơ mà mình muốn đạt được trong cuộc đời mình. Tóm lại, tôi chọn vì tôi thấy nó đẹp, thành công và hạnh phúc. Dầu vậy, không phải sự chọn lựa nào cũng xuôi thuận.

Có chàng lính nào biết rằng một ngày nào đó một phần thân thể của mình sẽ bị mất? Có bác sĩ nào biết có thể một ngày nào đó mình sẽ bị nhiễm bệnh vì tiếp xúc với bệnh nhân? Có tu sĩ nào biết là một ngày nào đó mình sẽ bị hiểu lầm và bị chỉ trích bởi những người mình yêu thương nhất? Có người nào lập gia đình mà biết rằng người vợ/chồng mà mình sắp cưới đây sẽ bị liệt giường bất động? Có lẽ họ biết, nhưng cái biết ấy rất mong lung, mơ hồ. Có lẽ khi bắt đầu chọn lựa, cái biết của họ phần nhiều là do sự thúc đẩy của niềm tin, hạnh phúc, và vinh quang.

* * *

Trong một lần viếng thăm bệnh nhân tại nhà riêng, tôi ngạc nhiên khi thấy bệnh nhân là một người phụ nữ trung niên, nằm liệt giường đã trên 20 năm. Khuôn mặt của cô phản ánh niềm tin, bình an và chấp nhận. Với giọng nói yếu ớt, cô và gia đình đã cho biết. Họ không gặp may mắn cho lắm, vì sau khi cưới nhau vài tháng, tai nạn đã xảy ra, và hậu quả là người vợ bị liệt giường đến hôm nay. Với thái độ hãnh diện và tự tin, người vợ cho biết từ ngày cô bị tai nạn, dù người chồng đã thay đổi nhiều công việc, nhưng không một ngày nào chàng đi làm về trể hơn 5 giờ chiều, không một tối nào chàng ra khỏi nhà, không một bữa ăn tối nào mà chàng không đút thức ăn cho vợ của mình. Cô tâm sự, “Tình yêu anh ấy dành cho tôi như mãi mãi không bào giờ cạn.”

Khi được hỏi, người chồng cho biết: Chúng tôi cưới nhau lúc 25 tuổi; trên 20 năm qua khi nghĩ đến vợ của tôi, tôi không bao giờ hiểu nỗi tại sao cô ấy lại ưng thuận cưới tôi, tại sao tôi lại được yêu. Tôi là ai mà lại được yêu! Câu hỏi kỳ diệu này đã tiếp tục giúp tôi kiếm tìm và khám phá tình yêu.

Nhìn lên phía trên đầu giường của người vợ, một bức tranh thật đẹp với hình của một giòng suối mát được người lính hải quân hưu tặng cho họ trong ngày cưới; phía dưới câu châm ngôn bằng tiếng Latin được in đậm, “Semper Fi” – Trung tín mãi mãi. Đây cũng là câu tâm niệm của những người chiến sĩ, không phải trong quân đội mà là trong gia đình.

* * *

Thưa bạn, bức tranh nào cũng có những màu nền mờ, xám, đen, tối. Nó không gây được sự chú ý như màu trắng, hồng đỏ, xanh. Nhưng quả thật, nhờ màu nền mà bức tranh mới thêm đẹp, màu sắc trắng, xanh, đỏ mới thêm nổi và hoà điệu. Trong đời sống cũng thế, sự chung thuỷ cũng hấp dẫn tựa như những màu sắc, nhưng nó không tự thể hiện trong bức tranh đời người được cho đến khi có những màu nền của tai nạn, thách đố xảy ra. Sự trung tín chung thuỷ đẹp như thế đó! Đẹp là vì nó biết hoà điệu và chấp nhận những màu nền xám xậm. Sự trung tín của người lính và sự chung thuỷ của vợ chồng trẻ đẹp là vì họ biết phối hợp và chấp nhận những màu nền “tai nạn, thử thách” trong bức tranh đời mình. Chúng như là một phần đời của họ! Bức tranh họ đẹp – đời họ đẹp. Họ mời gọi bạn và tôi cùng tiếp tục vẽ những nét đẹp trung tín như thế trong bức tranh đời mình bằng châm ngôn: “Semper Fi.”

Fr. Huynhquảng

[1] Lược dịch từ Galaxie Software, 10,000 Sermon Illustrations (Biblical Studies Press, 2002).

 Nguồn: www.daobinh.com

10 Điểm Chính Trong Bài Huấn Dụ Của Đức Thánh Cha Lêô XIV Dành Cho Giới Trẻ Tại NCYC

WHĐ (23/11/2025) – Đức Thánh Cha Lêô XIV nói chuyện với các thanh thiếu niên trong một cuộc gặp gỡ trực tuyến tại Sân vận động Lucas Oil ở Indianapolis trong khuôn khổ Đại hội Giới trẻ Công giáo Toàn quốc (NCYC) năm 2025 vào ngày 21 tháng 11 năm 2025. (ảnh: Tessa Gervasini/CNA / EWTN)

Đức Thánh Cha Lêô XIV nói chuyện với các thanh thiếu niên trong cuộc gặp gỡ trực tuyến tại Sân vận động Lucas Oil ở Indianapolis vào thứ Sáu, trong khuôn khổ Đại hội Giới trẻ Công giáo Toàn quốc (NCYC) năm 2025.

Năm thiếu niên đã đặt câu hỏi cho Đức Thánh Cha về việc sử dụng công nghệ, đứng dậy sau những lỗi lầm, phó thác những âu lo cho Chúa Giêsu, tránh sự chia trí, và chuẩn bị cho tương lai của Hội thánh. Đức Thánh Cha đã đưa ra những chỉ dẫn cho các giới trẻ bằng những lời áp dụng cho cả các thanh thiếu niên lẫn Giáo hội hoàn vũ.

Những lời khuyên của Đức Thánh Cha mà mọi người Công giáo có thể áp dụng vào đời sống bao gồm:

1) Tội lỗi không bao giờ là tiếng nói cuối cùng

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Tất cả chúng ta đều phải chiến đấu. Sự thật là không ai trong chúng ta là hoàn hảo cả.”

Đức Thánh Cha nói: “Thánh Phaolô dạy rằng mọi người đã phạm tội và bị tước mất vinh quang Thiên Chúa… Vì tội nguyên tổ, đôi khi chúng ta làm điều ngược lại với những gì chúng ta biết là đúng. Nhưng có một tin vui. Tội lỗi không bao giờ là tiếng nói cuối cùng.”

Ngài nói tiếp: “Bất cứ khi chúng ta cầu xin lòng thương xót của Thiên Chúa, thì Thiên Chúa tha thứ cho chúng ta. Đức Thánh Cha Phanxicô từng nói rằng Thiên Chúa không bao giờ mệt mỏi trong việc tha thứ. Đôi khi chính chúng ta thấy mệt mỏi khi xin ơn tha thứ. Vì vậy, ngay cả khi chúng ta lại vấp ngã, chúng ta hãy nhớ lại lời của Thánh Phaolô: ‘Đức Kitô Giêsu đã đến trong thế gian để cứu những người tội lỗi’. Ngài đến vì chúng ta, biết rõ những yếu đuối của chúng ta.”

“Chúng ta có thể thấy khó tha thứ, nhưng trái tim của Thiên Chúa thì hoàn toàn khác. Thiên Chúa không bao giờ ngừng mời gọi chúng ta trở về. Chúng ta cảm nghiệm lòng thương xót này của Thiên Chúa một cách đặc biệt trong Bí tích Hòa giải,” Đức Thánh Cha nói.

“Thật dễ nản lòng khi chúng ta vấp ngã, nhưng đừng chỉ tập trung vào tất cả mọi tội lỗi của các con. Hãy nhìn lên Chúa Giêsu. Hãy tin tưởng vào lòng thương xót của Ngài và đến với Ngài bằng sự tín thác. Ngài sẽ luôn đón chào các con trở về nhà,” ngài nói.

2) Phó thác mọi âu lo cho Thiên Chúa

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Trong thư thứ nhất, Thánh Phêrô dạy chúng ta hãy trao phó mọi lo lắng cho Chúa Giêsu, vì Ngài chăm sóc chúng ta. Chúa Giêsu không chỉ thấu hiểu những cuộc chiến đấu của chúng ta từ xa. Ngài thực sự muốn chúng ta hãy trao những điều đó cho Ngài vì Ngài yêu thương chúng ta.”

“Sự tin tưởng đó bắt đầu khi chúng ta có một mối tương quan thực sự. Chúng ta không thể trao những vấn đề của mình cho một người mà chúng ta hầu như không quen biết. Hãy nghĩ đến những người bạn thân nhất của các con chẳng hạn. Nếu họ bị tổn thương, các con sẽ trò chuyện với họ. Các con sẽ lắng nghe họ. Các con sẽ ở bên họ. Mối tương quan của chúng ta với Chúa Giêsu cũng tương tự như vậy,” ngài nói.

“Chúa Giêsu thấu biết khi nào cuộc sống trở nên nặng nề. Kinh thánh nhắc chúng ta rằng Người ở gần những tấm lòng tan vỡ. Dù khi chúng ta không cảm thấy sự hiện diện của Người, đức tin cho chúng ta biết rằng Người đang ở đó. Để phó thác những khó khăn của mình cho Chúa Giêsu, chúng ta phải dành thời gian với Người trong cầu nguyện. Chúng ta phải có một mối tương quan với Người.”

Đức Giáo hoàng nói: “Những giây phút tĩnh lặng mỗi ngày là vô cùng quan trọng, có thể là Chầu Thánh Thể, đọc Kinh thánh, thưa chuyện với Người, hoặc tìm kiếm những khoảng thời gian ít ỏi để chúng ta có thể ở bên Người. Dần dần, chúng ta học cách nghe được tiếng của Người, cảm nhận được sự hiện diện của Người, cả trong tâm hồn và qua những người mà Ngài gửi đến với chúng ta”.

3) Tìm những người bạn thật

Đức Thánh Cha nói: “Điều quan trọng là hãy cầu nguyện để có được món quà là những người bạn đích thực. Một người bạn tốt không chỉ là người mang lại niềm vui khi ở cùng, à, điều đó cũng tốt chứ. Nhưng đó phải là người giúp các con đến gần Chúa Giêsu hơn, là người khích lệ các con trở nên tốt hơn. Bạn tốt cũng thúc đẩy chúng ta tìm kiếm sự trợ giúp khi cuộc sống trở nên khó khăn hoặc bối rối.”

“Bạn tốt sẽ luôn nói sự thật cho chúng ta, ngay cả khi việc đó không dễ dàng. Kinh thánh nói rằng người bạn trung thành là nơi nương tựa vững chắc và là một kho báu. Cha hy vọng các con đang xây dựng những tình bạn như thế, ngay cả trong đại hội này. Những tình bạn bén rễ trong đức tin, bén rễ sâu trong tình yêu dành cho Chúa Giêsu.”

4) Chia trí là điều bình thường, nhưng hãy quay lại với Chúa

Khi chúng ta bị chia trí khi cầu nguyện, “đôi khi điều tốt nhất nên làm là dõi theo sự chia trí đó một chút, để xem tại sao nó lại xuất hiện ở đó,” Đức Thánh Cha Lêô nói. Rồi sau khi nhận diện nó, “hãy quay trở lại và nhớ lý do vì sao các con ở đó và vì sao các con đang cầu nguyện, và thưa với Chúa rằng: ‘Lạy Chúa, con đang bị chia trí ngay lúc này. Con biết Chúa thấu hiểu.’”

“Nhưng đừng cho phép bản thân bị kéo đi quá xa, nhất là trong cầu nguyện, bởi vì có đủ mọi loại cám dỗ và đủ loại chia trí, nhưng chỉ có một Chúa Giêsu Kitô, và chúng ta thật sự cần dành thời gian trong cầu nguyện cho Đức Kitô.”

5) Công nghệ phải phục vụ đời sống của các con, chứ không phải ngược lại

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Công nghệ thực sự có thể giúp ích theo nhiều cách,” và nó “có thể giúp chúng ta sống đức tin Kitô giáo của mình. Nó giúp chúng ta giữ kết nối với những người ở xa… Nó cũng cung cấp cho chúng ta những công cụ tuyệt vời để cầu nguyện, để đọc Kinh thánh, để học hỏi thêm về những gì chúng ta tin.”

“Nó cho phép chúng ta chia sẻ Tin mừng với những người mà chúng ta có thể chẳng bao giờ gặp mặt. Nhưng dù thế, công nghệ không bao giờ có thể thay thế các mối tương quan gặp gỡ giữa người với người. Những điều giản dị, một cái ôm, một cái bắt tay, một nụ cười. Tất cả những điều đó là cốt lõi để là con người.”

Đức Thánh Cha nói: “Xem Thánh lễ trực tuyến có thể hữu ích, đặc biệt khi một người bị bệnh hoặc già yếu hay không thể tham dự trực tiếp. Nhưng sự hiện diện thật sự ở đó, tham dự vào Bí tích Thánh Thể, là vô cùng quan trọng cho đời sống cầu nguyện của chúng ta, cho ý thức cộng đoàn của chúng ta”.

“Đó là điều thiết yếu cho mối tương quan của chúng ta với Thiên Chúa và với nhau. Không gì có thể thay thế cho sự hiện diện thật của con người, cho việc ở bên nhau. Cho dù công nghệ có thể kết nối chúng ta, nhưng nó không bao giờ giống như việc hiện diện về mặt thể lý.”

6) Chúa Giêsu luôn bảo vệ, hướng dẫn và yêu thương Giáo hội của Người

Đức Thánh Cha nói: “Khi chúng ta đối diện với những thách đố hoặc lo lắng về tương lai, sẽ thật tốt khi nhớ lời hứa Chúa Giêsu nói với Thánh Phêrô: ‘Cửa địa ngục sẽ không thắng được Giáo hội’. Chúa Giêsu luôn bảo vệ, hướng dẫn và yêu thương Giáo hội của Người”.

Đức Thánh Cha nói: “Ngày cha được bầu làm Giáo hoàng, cha đã nói: ‘Thiên Chúa yêu thương chúng ta, và sự dữ sẽ không thắng được’. Tất cả chúng ta đều ở trong tay Thiên Chúa. Chúa Giêsu muốn mọi người đến gần Ngài.”

“Giáo hội chuẩn bị cho tương lai bằng cách trung thành với những điều Chúa Giêsu mời gọi chúng ta thực hiện hôm nay. Người dạy chúng ta đừng để bị áp đảo bởi những lo lắng, nhưng hãy tìm kiếm nước Thiên Chúa trước hết, tin tưởng rằng mọi sự khác sẽ được an bài. Người hứa rằng Chúa Thánh Thần sẽ hướng dẫn chúng ta và giúp chúng ta hiểu những gì chúng ta cần phải làm.”

7) Hãy dấn thân

Đức Thánh Cha Lêô khuyến khích sự dấn thân vào Giáo hội, đặc biệt là nơi người trẻ. “Các con không chỉ là tương lai của Giáo hội, các con là hiện tại,” ngài nói với các thiếu niên.

Ngài nói: “Nếu các con muốn giúp Giáo hội chuẩn bị cho tương lai, hãy bắt đầu bằng việc dấn thân hôm nay. Hãy gắn bó với giáo xứ của các con, tham dự Thánh lễ Chúa nhật, tham gia các hoạt động giới trẻ và nói ‘xin vâng’ trước những cơ hội… nơi đức tin của các con có thể lớn lên”.

“Tiếng nói của các con, ý tưởng của các con, đức tin của các con là quan trọng ngay lúc này, và Giáo hội cần các con. Giáo hội cần những gì các con đã được ban tặng để chia sẻ với tất cả chúng ta.”

“Càng hiểu biết Chúa Giêsu, các con càng muốn phục vụ Người và Hội thánh của Người. Một cách tuyệt vời để xây dựng Giáo hội là chia sẻ đức tin của mình, dạy đức tin cho người khác, giúp đỡ những người cần đến các con.”

8) Ơn gọi của các con luôn gắn liền với sứ mạng lớn lao hơn của Giáo hội

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Khi các con phân định ơn gọi của mình, hãy tín thác nơi Chúa Giêsu. Người biết cách dẫn đưa các con đến hạnh phúc đích thực. Nếu các con mở lòng mình ra, các con sẽ nghe thấy tiếng Người gọi các con nên thánh”.

“Như Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI từng nói: ‘Chúa Giêsu không lấy đi bất cứ điều gì, và Người ban cho các con mọi sự’. Khi chúng ta dâng mình cho Người, chúng ta sẽ nhận được nhiều hơn những gì chúng ta có thể tưởng tượng.”

“Nếu các con nghĩ mình được mời gọi vào đời sống hôn nhân, hãy cầu nguyện để gặp một người bạn đời sẽ giúp các con lớn lên trong sự thánh thiện, giúp các con phát triển đức tin.”

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Một số trong các con có thể được gọi vào chức tư tế để phục vụ dân Chúa qua Lời Chúa và các bí tích. Nếu các con cảm thấy sự thôi thúc đó trong tim, đừng bỏ qua. Hãy mang nó đến với Chúa Giêsu. Hãy nói chuyện với một linh mục mà các con tin tưởng”.

“Những người khác có thể được gọi vào đời sống thánh hiến, để trở thành chứng nhân cho một đời sống vui tươi dâng hiến trọn vẹn cho Thiên Chúa. Nếu các con cảm nhận được tiếng gọi này, tiếng gọi nhẹ nhàng đó, đừng sợ hãi.”

9) Chúng ta được tạo dựng cho điều cao cả hơn

Đức Thánh Cha nói: “Giờ là lúc để mơ ước những điều lớn lao, để mở lòng cho những điều Thiên Chúa có thể thực hiện qua đời sống của các con. Tuổi trẻ thường đi kèm với khát khao làm một điều gì đó thật ý nghĩa, một điều gì đó tạo nên sự khác biệt thật sự. Nhiều người trong các con đã sẵn sàng quảng đại, để giúp những người mình yêu thương, để làm điều gì đó lớn lao hơn chính bản thân mình”.

“Vì thế, không đúng khi nói rằng cuộc sống này chỉ là làm những gì cảm thấy tốt cho bản thân, làm cho mình thấy thoải mái, như một số người khẳng định. Chắc chắn, sự thoải mái có thể là tuyệt vời, nhưng như Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI nhắc nhở chúng ta: ‘Chúng ta không được tạo dựng cho sự thoải mái. Chúng ta được tạo dựng cho sự cao cả. Chúng ta được dựng nên cho chính Thiên Chúa’.”

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Trong sâu thẳm, chúng ta khao khát chân lý, vẻ đẹp và sự thiện hảo, vì chúng ta được tạo dựng cho những điều đó”.

10) Đừng dùng các phạm trù chính trị để nói về đức tin

Đức Thánh Cha Lêô nói: “Niềm vui, hy vọng, sự sáng tạo, những chứng nhân đích thực trong Tin mừng có thể giúp chữa lành và hiệp nhất nhân loại. Chúa Giêsu cũng kêu gọi chúng ta là những môn đệ, hãy trở thành những người kiến tạo hòa bình – những người xây những nhịp cầu thay vì các bức tường, những người coi trọng đối thoại và hiệp nhất thay vì chia rẽ.”

“Các con hãy cẩn trọng đừng sử dụng các phạm trù chính trị để nói về đức tin, để nói về Giáo hội. Giáo hội không thuộc về bất kỳ đảng phái chính trị nào. Trái lại, Giáo hội giúp hình thành lương tâm các con… để các con có thể suy nghĩ và hành động với sự khôn ngoan và tình yêu thương. Khi các con đến gần Chúa Giêsu hơn, đừng sợ những điều Người có thể mời gọi các con làm.”

Tri Khoan (Theo Tessa Gervasini, ncregister)

Nguồn: Web HĐGM Việt Nam

TINH THẦN GIÁNG SINH, MỘT CÂU CHUYỆN THẬT

Giáng sinh có thể là mùa để thể hiện sự rộng lượng và tử tế, nhưng tôi nghĩ bạn có thể có cuộc sống phong phú và trọn vẹn hơn nếu bạn có thể sống “Tinh thần Giáng sinh” mọi lúc mọi nơi với tất cả con người của bạn.

Bà Ngoại tôi đã làm như vậy. Bà thực sự là người phụ nữ tốt bụng và hào phóng nhất mà tôi từng biết, luôn dịu dàng và thông hiểu, và gần như không hề nổi giận. Tôi chắc chắn về điều này, bởi vì bốn anh chị em tôi thực sự là những đứa cháu nghịch ngợm, vì mỗi khi gia đình chúng tôi lái xe xuống thăm và ở lại với Bà trong hai tuần vào mùa hè, chúng tôi đều quậy phá khiến ai cũng nổi giận. Nhưng, tôi chưa bao giờ nghe Bà than phiền một lời nào.

Bà rất đạo hạnh. Vào thời đó, tất nhiên, mọi người ở trong khu vực đều đạo hạnh cả, nhưng chúng tôi đều biết Bà mới là người đạo hạnh thực sự. Bà có lòng rộng lượng, Bà dành nhiều thời gian đi thăm những người cần giúp đỡ, thông hiểu và nhanh chóng tha thứ. Thời niên thiếu, Bà có học nhạc, chơi đàn, như một nghệ sĩ và tham gia hòa tấu trong nhà thờ lớn nhất trong vùng. Bây giờ Bà vẫn đánh đàn organ cho nhà thờ trong khu vực.

Thế rồi, vào năm 1966, Bà được chẩn đoán mắc bệnh ung thư ngực. Vào lúc đó, chẩn đoán như vậy gần như là bản án tử hình. Các bác sĩ chẩn đoán thời gian còn lại của Bà là một năm hoặc lâu hơn một chút. Mẹ tôi khóc mãi.

Vào những ngày cuối cùng của mùa hè năm sau, Bà dành nhiều thời gian nghỉ ngơi ở ngoài hàng hiên. Trước khi máy điều hòa xuất hiện ở trong khu vực, bất cứ ai có tiền đều làm cái hàng hiên có mái che để nghỉ ngơi. Và mặc dù Ông Bà tôi mới chuyển đến một ngôi nhà mới có gắn máy điều hòa, nhưng phía sau ngôi nhà mới của Ông Bà vẫn có hàng hiên có mái che để nghỉ ngơi, và suốt mùa hè cuối cùng này, Bà đã dành nhiều thời gian ở đó. Một mình.

Ông tôi nhận thấy điều này, và cẩn thận tôn trọng sự riêng tư của Bà, vì mọi người đều biết rằng Bà đang làm hòa với Chúa, đọc Thánh Kinh và chuẩn bị cho chính mình. Tuy nhiên, chẳng lâu sau, ngày Bà đi bệnh viện lần cuối đã đến, rồi Bà… qua đời. Đó là tháng 8 năm 1967.

Vài tuần sau đám tang, Ông tôi ra hàng hiên để dọn dẹp đồ đạc, nhưng Ông thấy cánh cửa tủ lớn bị khóa, và không thấy chìa khóa ở đâu cả. Bà hẳn đã để chìa khóa ở đâu đó, Ông không biết. Nhưng tại sao Bà lại muốn khóa tủ cơ chứ?

Cuối cùng, Ông phải tháo bản lề ra để mở tủ. Và bên trong? Bên trong tủ, thứ Ông thấy là… Quà Giáng sinh. Những chồng quà Giáng sinh, tất cả đều được sắp xếp thành chồng và như đang chờ được mở ra. Được gói gọn gàng và buộc bằng các dải ruy băng màu sắc lấp lánh. Bà đã viết tên của mỗi người, để chúng tôi mở ra vào dịp Giáng Sinh khi Bà không còn hiện diện để chứng kiến nữa.

Tôi vẫn còn giữ món quà Bà tặng. Đó là một quyển Tân Ước. Bà đã ghi trên đó “Gửi Donnie, với tình yêu thương vô bờ bến của Bà. Bà hy vọng quyển Kinh Thánh này sẽ có ý nghĩa với Cháu nhiều như nó có ý nghĩa với Bà. Bà của Cháu. Tháng 7 năm 1967.”

Mùa Giáng Sinh này, khi tất cả chúng ta đều cố gắng tìm những món quà tốt nhất cho con cái, cho những người thân của mình, khi các bữa tiệc và các buổi lễ diễn ra khắp nơi chung quanh chúng ta, thỉnh thoảng mỗi người hãy dừng lại để tỏ lòng biết ơn về sự quảng đại và lời chúc tốt đẹp của người khác. Tại sao không thử duy trì Tinh thần Giáng Sinh ngay cả sau mùa lễ? Thử nghĩ xem mình có thể kéo dài cuộc đời được bao lâu!

Có một thực tế đáng buồn. Tôi không dám chắc liệu Kinh Thánh có ý nghĩa với cuộc đời tôi cũng nhiều như đối với cuộc đời của Bà không. Là Kitô hữu nhưng tôi không bằng một nửa của Bà, dù đôi lúc tôi có cố gắng hoàn thiện bản thân theo hướng đó.

Nhưng có một điều tôi dám chắc: Bà Ngoại tôi – một người phụ nữ đã thực sự sống “Tinh thần Giáng sinh”.

Bạn hãy giúp tôi truyền câu chuyện này đi nhé! Xin cám ơn lòng quảng đại của Bạn. Chúc Bạn và những người thân yêu Mùa Giáng Sinh Vui Tươi và An Lành.

 

Phêrô Phạm Văn Trung.

dựa theo https://www.linkedin.com

  

ĐẠO ĐỨC TRONG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO

Giáo hội Công giáo dạy rằng đạo đức dựa trên phẩm giá vốn có của mỗi con người, con người được tạo dựng theo hình ảnh và giống Thiên Chúa. Do đó, Giáo hội công nhận tiềm năng trí tuệ nhân tạo (AI) được sử dụng theo cách tôn trọng hoặc vi phạm phẩm giá con người, tùy thuộc vào ý định và hành động của những người tạo ra và sử dụng AI.

 Giáo hội công nhận những lợi ích tiềm năng của AI, chẳng hạn như cải thiện chẩn đoán y tế, giảm tác động đến môi trường và nâng cao giáo dục. Tuy nhiên, Giáo hội cũng cảnh báo về những rủi ro và thách thức do AI gây ra, đặc biệt là trong các lĩnh vực quyền riêng tư, quyền tự chủ và trách nhiệm giải trình. Ngoài ra, Giáo hội lo ngại về tác động của AI đối với việc làm, sự gắn kết xã hội và lợi ích chung.

 Giáo hội Công giáo nhấn mạnh sự cần thiết của một cách tiếp cận có trách nhiệm đối với việc phát triển và sử dụng AI. Cách tiếp cận này nên được hướng dẫn bởi các nguyên tắc về phẩm giá con người, công ích và tình đoàn kết. Giáo hội cũng kêu gọi một cuộc đối thoại liên ngành giữa các chuyên gia về công nghệ, đạo đức và thần học để giải quyết các tác động đạo đức của AI.

Một trong những mối quan tâm chính với AI là khả năng làm giảm quyền tự quyết và ra quyết định của con người. Giáo hội dạy rằng con người có một địa vị đạo đức độc đáo, dựa trên khả năng lý trí, tự do và sáng tạo của họ. Điều này có nghĩa là con người phải luôn là người đưa ra quyết định cuối cùng khi nói đến các lựa chọn đạo đức. Mặc dù AI có thể hỗ trợ con người trong việc ra quyết định, nhưng nó không nên thay thế hoặc không thèm đếm xỉa gì đến phán đoán của con người.

Một mối quan tâm khác là tác động của AI đối với quyền riêng tư và quyền tự chủ cá nhân. Giáo hội dạy rằng quyền riêng tư là một khía cạnh thiết yếu của phẩm giá con người và các cá nhân có quyền kiểm soát thông tin cá nhân của họ. Việc sử dụng AI phải tôn trọng các quyền này và không được sử dụng để thao túng hoặc ép buộc các cá nhân. Ngoài ra, Giáo hội nhấn mạnh tầm quan trọng của sự đồng thuận có hiểu biết về AI trong việc sử dụng AI, đặc biệt là trong bối cảnh y tế.

Giáo hội Công giáo cũng nhận ra khả năng AI có thể làm trầm trọng thêm tình trạng bất bình đẳng và gạt nhiều người ra ngoài lề xã hội hiện nay. Như vậy, Giáo hội kêu gọi dấn thân cho công ích, vốn đòi hỏi phải thăng tiến hạnh phúc của mọi thành phần trong xã hội, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất. Việc sử dụng AI không được ưu tiên lợi nhuận hoặc quyền lực hơn lợi ích chung và không được sử dụng để duy trì các hệ thống áp bức hoặc phân biệt đối xử.

Ngoài những nguyên tắc chung này, Giáo hội Công giáo có những giáo huấn cụ thể về AI trong những bối cảnh nhất định. Ví dụ, trong lĩnh vực công nghệ quân sự, Giáo hội dạy rằng việc sử dụng vũ khí tự ra quyết định là không thể chấp nhận được về mặt đạo đức. Những vũ khí này, có thể hoạt động mà không cần sự can thiệp của con người, gây ra mối đe dọa đối với cuộc sống dân sự và các nguyên tắc về sự tương xứng và phân biệt đối xử trong chiến tranh.

 Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, Giáo hội công nhận những lợi ích tiềm năng của AI trong việc cải thiện chẩn đoán và điều trị, nhưng cũng cảnh báo về những nguy hiểm khi sử dụng AI để giảm sự tiếp xúc và chăm sóc của con người. Giáo hội nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kết nối con người và lòng trắc ẩn trong chăm sóc sức khỏe, đồng thời kêu gọi cân bằng cẩn thận giữa việc sử dụng AI và vai trò của những người chăm sóc người bệnh.

 Giáo hội Công giáo cũng công nhận tiềm năng của AI được sử dụng trong lĩnh vực giáo dục, nhưng cảnh báo chống lại sự phụ thuộc quá mức vào AI đến độ thay thế hoặc loại bỏ người giảng dạy. Giáo hội nhấn mạnh tầm quan trọng của sự tương tác cá nhân và cố vấn trong giáo dục, đồng thời cảnh báo việc sử dụng AI thay thế cho các mối tương quan của con người.

Cuối cùng, Giáo hội Công giáo nhận ra tầm quan trọng của trách nhiệm giải trình và tính minh bạch trong việc phát triển và sử dụng AI. Giáo hội kêu gọi các hướng dẫn và tiêu chuẩn đạo đức được phát triển bởi các nhóm liên ngành và sự tham gia của nhiều bên liên quan, bao gồm xã hội dân sự và các cộng đồng bị gạt ra bên lề. Giáo hội cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc liên tục phản ánh và đánh giá tác động của AI đối với xã hội và sự cần thiết phải cam kết sửa chữa mọi tác động tiêu cực.

 Tóm lại, Giáo hội Công giáo dạy rằng việc phát triển và sử dụng AI phải được hướng dẫn bởi các nguyên tắc về phẩm giá con người, lợi ích chung và tình đoàn kết. AI có tiềm năng mang lại lợi ích cho xã hội, nhưng cũng đặt ra những rủi ro và thách thức cho nhân loại. [1]

Đức Thánh Cha Phanxicô nêu bật việc sử dụng trí tuệ nhân tạo một cách có đạo đức

 Đức Giáo Hoàng Phanxicô phát biểu trước các thành viên của Đối thoại Minerva 2023 (Credit: Vatican Media)

Vào thứ Hai 27 tháng Ba 2023, tại Vatican, Đức Thánh Cha Phanxicô kêu gọi các nhà khoa học và chuyên gia từ thế giới công nghệ sử dụng trí tuệ nhân tạo một cách có đạo đức.

Tin chắc vào những lợi ích tiềm năng của trí tuệ nhân tạo và của lãnh vực học máy, Đức Thánh Cha Phanxicô nói:  “Tôi chắc chắn rằng tiềm năng này sẽ chỉ được hiện thực hóa nếu có một cam kết liên tục và nhất quán từ phía những người phát triển những công nghệ này để hành động một cách có đạo đức và có trách nhiệm.”

Đức Thánh Cha Phanxicô đã gặp gỡ các nhà khoa học và chuyên gia từ thế giới công nghệ và đại diện của Giáo hội tại một cuộc họp do Bộ Giáo dục và Văn hóa của Vatican tổ chức.

Hội nghị nhằm mục đích nghiên cứu và nâng cao nhận thức về tác động xã hội và văn hóa của công nghệ kỹ thuật số, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo.

Đức Thánh Cha nhấn mạnh: “Thật yên tâm khi biết rằng nhiều người trong các lĩnh vực này đang làm việc để đảm bảo rằng công nghệ vẫn lấy con người làm trung tâm, dựa trên nền tảng đạo đức và hướng tới điều tốt đẹp.”

Đức Thánh Cha Phanxicô nhận xét rằng công nghệ “vô cùng có lợi” cho gia đình nhân loại, đặc biệt là trong các lĩnh vực y học, kỹ thuật và truyền thông.

Đức Thánh Cha nhấn mạnh: “Tôi tin chắc rằng cuộc đối thoại giữa những người tin và người không tin về những vấn đề cơ bản của đạo đức, khoa học và nghệ thuật, và về việc tìm kiếm ý nghĩa của cuộc sống, là con đường dẫn đến hòa bình và phát triển con người toàn diện.”

Ngài đánh giá cao và hoan nghênh những nỗ lực của các tổ chức quốc tế nhằm “thúc đẩy tiến bộ thực sự, đóng góp cho một thế giới tốt đẹp hơn và chất lượng cuộc sống cao hơn một cách toàn diện.”

Đức Thánh Cha Phanxicô nói: “Do đó, tôi khuyến khích quý vị, trong các cuộc thảo luận của mình, hãy coi phẩm giá nội tại của mỗi con người, nam giới và phụ nữ, là tiêu chí chính trong việc đánh giá các công nghệ mới nổi lên; những điều này sẽ được chứng minh là có đạo đức chừng nào chúng còn giúp tôn trọng phẩm giá đó và tăng cường sự thể hiện của nó ở mọi cấp độ của cuộc sống con người.”

Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng sự phát triển thực sự của đổi mới khoa học và công nghệ phải đi kèm với sự bình đẳng hơn và hòa nhập xã hội.

Ngài nói: “Khái niệm về phẩm giá nội tại của con người đòi hỏi chúng ta phải nhận ra và tôn trọng thực tại rằng giá trị cơ bản của một người không thể được đo lường chỉ bằng dữ liệu.”

Đức Thánh Cha Phanxicô nhắc nhở các nhà khoa học và chuyên gia phải thận trọng về việc giao phó các năng lực suy xét cho các thuật toán xử lý dữ liệu vốn thường được thu thập một cách lén lút, dựa trên bản chất và hành vi trước đây của một cá nhân trong quá trình ra quyết định kinh tế và xã hội.

Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh: “Chúng ta không thể cho phép các thuật toán hạn chế hoặc thiết lập điều kiện cho sự tôn trọng phẩm giá con người, hoặc loại trừ lòng trắc ẩn, lòng thương xót, sự tha thứ và trên hết là niềm hy vọng rằng con người có thể thay đổi.” [2]

Chuyển ngữ: Phêrô Phạm Văn Trung.

[1] TJ Burdick, 8 tháng 3 năm 2023, https://catholicexchange.com/morality-in-artificial-intelligence/

[2] RVA News, 29, tháng 3 năm 2023, https://www.rvasia.org/vatican-news/pope-francis-highlights-ethical-use-artificial-intelligence